Những thành tựu y học ghi dấu ấn trong năm 2015

Theo các con số thống kê trên thế giới, năm 2015 là năm thành công nhất trong lĩnh vực y học khi lần đầu tiên thực hiện thành công ca ghép hộp sọ, tìm ra siêu vi khuẩn chữa hầu hết các bệnh, chữa ung thư máu bằng ghép gen, nuôi nội tạng từ tế bào gốc…Qua đó, đẩy lùi một số căn bệnh nguy hiểm, nâng cao tuổi thọ, chất lượng sống của con người…
Ghép thành công hộp sọ cho một bệnh nhân người Mỹ
Tháng 6 năm 2015, James Boysen (Mỹ) trở thành bệnh nhân đầu tiên trên thế giới được ghép hộp sọ còn nguyên mô da đầu sau khi mắc nhiều loại ung thư khiến não bị tổn thương.
Trước đó các bác sĩ đã lên kế hoạch cho cuộc đại phẫu trong hơn 2 năm và huy động 50 chuyên gia y tế về vi phẫu, thần kinh và chỉnh hình để thực hiện ca đại phẫu thuật này.
Sáng chế ra bộ phận giả điều khiển bằng suy nghĩ
Tháng 2/2015, các nhà khoa học thuộc Đại học Y Vienna (Áo) và Trung tâm Y tế Göttingen (Đức) đã cho ra mắt sản phẩm tay giả điều khiển bằng ý nghĩ theo công nghệ tái cấu trúc điện tử.
Qua đó, phần tay giả sẽ được kết nối với hệ thần kinh và cơ bắp giúp bệnh nhân có thể dùng tâm trí điều khiển mọi hành động, từ ném một quả bóng đến cầm một quả trứng. Sản phẩm ra đời sẽ hỗ trợ người khuyết tật phục hồi lại khả năng hoạt động, phản ứng một cách tự nhiên, nhanh chóng và chân thật hơn  giúp họ trở về cuộc sống đời thường.

Bệnh nhân sử dụng cánh tay giả để cầm trứng.
Sau đó vào tháng 5/2015, loại chân giả điều khiển bằng ý nghĩ cũng được chế tạo thành công nhờ hãng kỹ thuật cơ khí y sinh Össur (Iceland).
Tìm ra siêu kháng sinh chữa hầu hết các căn bệnh
Tháng 1/2015, các nhà khoa học Đức, Mỹ và Anh phát hiện thuốc kháng sinh Teixobactin có khả năng chữa trị nhiều bệnh, trong đó có tụ cầu vàng kháng Methicillin và lao kháng thuốc.
Kháng sinh Teixobactin có tác dụng đặc biệt linh hoạt khi chống lại các vi khuẩn dạ dày nguy hiểm và các vi trùng gây hại cho tim  nhưng không gây tác dụng phụ.  Vì vậy, các nhà khoa học tin rằng vi khuẩn sẽ không thể kháng lại Teixobactin trong ít nhất 30 năm tới. Dự kiến thuốc sẽ có mặt trên thị trường vào năm 2019 dưới dạng thuốc tiêm.
Kỹ thuật in 3D phát triển tối ưu ứng dụng vào cuộc sống
Tháng 7/2015, bé Han Han 3 tuổi (Trung Quốc) đã đi vào lịch sử y học thế giới khi trở thành em bé đầu tiên bị não úng thủy được ghép thành công hộp sọ 3D.
Trước đây, do chất lỏng tích tụ trong các hốc não, đầu bé gái lớn hơn 4 lần so với kích thước thông thường có nguy cơ dẫn đến nhiều biến chứng nguy hiểm và chỉ nằm trên giường do đầu quá nặng.

Bé gái Han Han là bệnh nhi đầu tiên bị não úng thủy được ghép thành công hộp sọ 3D.
Trải qua ca phẫu thuật 17 giờ do các bác sĩ Bệnh viện Nhân dân cấp II tỉnh Hồ Nam thực hiện, Han Han đã được cấy ghép hộp sọ 3D bằng hợp kim titan, tái tạo da đầu và nạo vét chất lỏng.
Sau phẫu thuật, các bác sĩ cho biết hộp sọ của em bé sẽ phục hồi hoàn toàn, xương và mô xung quanh phát triển bao phủ toàn bộ phần hộp sọ được ghép giúp tăng cường độ bền vững.

Sau đó 2 tháng, một bệnh nhân 54 tuổi Tây Ban Nha bị thương nặng vùng xương sườn và xương ức cũng được cấy ghép các bộ phận trên nhờ kỹ thuật 3D với sự trợ giúp của Tổ chức nghiên cứu Khoa học và công nghiệp Australia (CSIRO).
Nuôi nội tạng từ tế bào gốc
Tháng 9/2015, theo báo cáo tại Kỷ yếu Viện Hàn lâm Khoa học Mỹ (PNAS), các nhà khoa học Nhật Bản cho biết đã tiến gần tới việc phát triển thận thay thế với đầy đủ chức năng sau khi đạt được kết quả khả quan trên động vật.
Thay vì chỉ phát triển quả thận cho vật chủ, tiến sĩ Takashi Yokoo và các đồng sự tại Đại học Y dược Tokyo Jikei sử dụng phương pháp tế bào gốc và “nuôi” thêm ống thải nước tiểu cùng một bàng quang tương thích để kết nối với bàng quang hiện có của động vật.
Tiến hành thử nghiệm trên chuột và heo cho thấy quả thận mới hoạt động hoàn toàn bình thường, mang lại hy vọng cho những bệnh nhân cần được cấy ghép nội tạng trong tương lai.
Nghiên cứu thành công Văcxin sốt xuất huyết đầu tiên trên thế giới
Ngày 9/12, Mexico chính thức công nhận Dengvaxia, loại văcxin phòng sốt xuất huyết đầu tiên trên thế giới. Dengvaxia được kỳ vọng sẽ giúp Mexico giảm 104 ca sốt xuất huyết tử vong, 8.000 trường hợp nhập viện và tiết kiệm 65 triệu USD cho chi phí y tế.
Được biết, văcxin sốt rét cũng đã ra mắt vào cuối năm 2015, tuy nhiên vẫn đang tiếp tục được kiểm tra theo đề nghị của Tổ chức Y tế Thế giới sau khi không cho hiệu quả cao trong đợt thử nghiệm tại châu Phi.
Đột phá chữa ung thư máu bằng phương pháp ghép gen
Tháng 11/2015, bé Layla Richards một tuổi (Anh) đã khỏi bệnh bạch cầu lympho cấp tính sau 2 tháng được tiêm một ml tế bào gen được chỉnh sửa.
Phương pháp chỉnh sửa gen này được bác sĩ tại GOSH, các nhà khoa học thuộc Đại học London (UCL) cùng công ty công nghệ sinh học Pháp Cellectis phối hợp thực hiện trên nguyên tắc thêm gen mới vào tế bào miễn dịch T, sau đó sử dụng công nghệ chỉnh sửa gen TALEN để tế bào T trở nên “vô hình” với thuốc trị bệnh bạch cầu rồi tìm kiếm và tiêu diệt các tế bào ung thư.

Bé Layla Richards khỏi ung thư máu nhờ gen chỉnh sửa
Từ kết quả trên, các chuyên gia nhận định, nếu thành công ở Layla được duy trì và nhân rộng cho những bệnh nhân khác, chỉnh sửa gen sẽ trở thành một bước tiến lớn trong việc điều trị ung thư máu và các loại ung thư. Qua đó mở ra một kỷ nguyên mới giúp điều trị các căn bệnh ung thư trên toàn cầu.

benh.vn